Wanneer kan ik best aanplanten?

Afhankelijk van het plantsoen:

  • Naaktwortelplantsoen moet best in de periode van vegetatierust – dat betekent buiten het groeiseizoen - geplant worden, in theorie tussen eind oktober en begin april. Doordat planten langer in blad staan en vroeger uitlopen onder ons wijzigend klimaat, is de plantperiode gekrompen tot de periode tussen half november tot en met half februari. Later dan half februari planten doet de kans op succes zienderogen afnemen.
  • Bij plugplantsoen (plantgoed met een kluitje aarde) zijn wortels beter beschermd tegen het risico op uitdroging. Daarom kent dit type plantgoed een ruimer plantseizoen en kan het in principe jaarrond geplant worden, aangezien er geen plantschok optreedt. Er wordt echter geadviseerd om niet te planten tussen begin juni en eind augustus, omdat het plantsoen dan te kwetsbaar is voor beschadigingen. Na maart kan het best gekoeld of ingevroren plantmateriaal gebruikt worden.

Seizoenen:

LOOFBOMEN:

  • Uit de praktijk blijkt dat loofbomen beter aanslaan bij aanplant in het najaar. Op dat moment hebben ze nog enkele weken tijd om nieuwe haarwortels te vormen terwijl er geen verdamping meer optreedt via de bladeren. De kans op vraatschade is op dat moment echter wel groter.
  • Bij aanplant in het voorjaar bestaat de kans dat de verdamping al vroeg begint, terwijl de bomen nog onvoldoende haarwortels hebben gevormd om water op te nemen. Naarmate loofbomen later in het voorjaar worden aangeplant, neemt de kans op uitval daarom toe.
  • Vroeg uitlopende soorten, zoals berk en wilg, moeten voor begin maart worden geplant.
  • Populieren worden bij voorkeur in januari of februari geplant. In het najaar en de winter geplante populieren kunnen bij strenge vorst last krijgen van schorsbrand.

NAALDBOMEN:

  • Voor de meeste naaldhoutsoorten, geldt dat ze het best tussen begin maart en begin april kunnen worden aangeplant met het oog op ongecompenseerde verdamping. Gedurende de winter wordt wel water verdampt door de naalden, maar dan is er geen wortelgroei. Hierdoor zijn naaldhoutsoorten gevoeliger voor uitdroging en bevriezing.
  • Aangezien lariks vroeg uitloopt, moet deze soort al voor april worden aangeplant. Lariks kan echter ook goed in het najaar worden aangeplant als dit vroeg gebeurt (september/oktober).

Weersomstandigheden:

De weersomstandigheden tijdens het planten zijn minstens zo belangrijk als het tijdstip van planten. Voorzie in de werkplanning dus voldoende tijd om flexibel in te spelen op het weer.

  • Er mag niet worden geplant bij felle zon en harde wind, aangezien het plantmateriaal hierdoor sneller uitdroogt.
  • Er kan ook het best niet bij hoge temperaturen (hoger dan ca. 15° C) geplant worden. De planten zullen te snel uitlopen en als gevolg van grote verdamping uitdrogen.
  • Ook bij vorst in de grond en sneeuw mag niet worden geplant.
  • De maanden maart tot en met mei hebben vaak minder neerslag en soms zijn er zelfs uitgesproken droge, schrale periodes van meerdere dagen tot weken. Vooral net aangeplante loofbomen krijgen het lastig, omwille van een onvoldoende ontwikkeld (haar)wortelstelsel dat de hoge verdamping via de bladeren nog niet kan compenseren.
  • Als er vanwege natte weersomstandigheden pas eind april of begin mei kan worden geplant, kan het best gebruik worden gemaakt van gekoeld plantmateriaal. Dat moet dan wel ruim van tevoren met de leverancier worden afgesproken.

Lectuur

Jansen, J., Boosten M., Cassaert, M., Cornelis, J., Thomassen, E., Winnock, M. (2018). Praktijkboek Bosbeheer. Uitgave van Inverde (Vlaanderen) en Stichting Probos (Nederland).