natuurbeheerPopulatie
“Een groep van dezelfde soort”
Een populatie is groep organismen van dezelfde soort in een min of meer afgescheiden gebied. De grootte van de populatie wordt bepaald door de verhouding tussen geboorte en immigratie enerzijds en sterfte en emigratie anderzijds.
De Stekelbaarsjes van een poel, de Gentiaanblauwtjes van het Hageven, de Grote trilspinnen in je huiskamer vormen een populatie. Tussen de leden van een populatie vindt er voortplanting en dus uitwisseling van genen plaats.
Als we soorten gebruiken (als doel of als instrument) bij het natuurbeheer, moeten we ons realiseren dat soorten op zich niet beheerbaar zijn. Een soort bestaat uit één of meerdere populaties. Het zijn net die populaties die beïnvloed worden door beheeractiviteiten. Natuurbeheer speelt in op de relatie tussen populaties en hun omgeving.
De oppervlakte van het reservaat valt zelden perfect samen met de schaal waarin een populatie leeft. Weidevogels kunnen broeden in je terrein, maar de populatie heeft een veelvoud aan oppervlakte nodig. Welke ingrepen je ook neemt, op de populatie zelf heb je wellicht weinig invloed, dat moet op grotere schaal worden bekeken. Anderzijds kan een populatie mieren of kevertjes op een microschaal leven die veel kleiner is dan je natuurgebied. Als ingrepen te grootschalig gebeuren overstijgen ze de schaal van de soort in kwestie. Een hectare plaggen is voor veel planten geen probleem, zij hebben een bijvoorbeeld zaadbank, maar de mieren zijn wel weg en komen in specifieke gevallen moeilijker terug. Zij leven op een veel kleinere schaal dan wij op het eerste zicht denken of kunnen bevatten.
Een begrip dat afgeleid is van populatie is metapopulatie. Dat zijn een aantal populaties waartussen uitwisseling van individuen bestaat.