natuurbeheerHomozygoot
“Twee gelijke uitingsvormen van een bepaald gen”
Elk diploïd organisme heeft van elk gen twee varianten, allelen genaamd, namelijk één van elke ouder. Een gen staat in voor een bepaald kenmerk, bijvoorbeeld oogkleur. Een allel is een mogelijke uitingsvorm van zo'n kenmerk, bijvoorbeeld blauw, groen of bruin. Zijn de allelen gelijk, dan zegt men dat het organisme homozygoot is voor dat kenmerk. Zijn ze verschillend dan is het organisme heterozygoot.
Een homozygoot organisme heeft bijvoorbeeld zowel van de vader als van de moeder blauwe ogen overgeërfd.
Eigenlijk gaat homozygotie nog wat verder dan tweemaal blauwe-ogen. Ook die genen kunnen verschillen van elkaar, al was het omdat de aanwezige fouten in het genetisch materiaal zich op verschillende plaatsen bevinden. Bij homozygotie zijn de twee allelen identiek als gevolg van verwantschap van de ouders via een voorouder. Op die manier is een organisme opgezadeld met tweemaal dezelfde fouten en geen correctiemogelijkheid.
Inteelt leidt tot verhoging van de graad van homozygositeit. Hierdoor komen recessieve (disfunctionele) allelen tot uiting in het fenotype, daar waar deze in heterozygote individuen worden verborgen door het dominante (functionele) allel.