natuurbeheerFytofotodermatitis en de berenklauw
“Opletten met berenklauwsap”
Sap van enkele grote schermbloemigen zoals Berenklauw en Kaukasische berenklauw kan op de huid komen door met de bosmaaier door ruige vegetaties te gaan, planten aan te snijden of door ruigtes te lopen en zo onbedoeld planten te beschadigen. Als het sap wordt bestraald met ultraviolet licht (zonlicht) wordt het giftig en reageert het als een zuur.
Het sap van deze planten op de huid veroorzaakt supergevoeligheid voor zonlicht. Na 24 uur ontstaan rode jeukende vlekken, no wat later ook zwellingen en blaarvorming als een brandwond . Dit kan tot twee weken duren. Bij ernstige gevallen kan een blijvende bruinverkleuring ontstaan.
Indien het sap in de ogen komt (bijvoorbeeld door met een bosmaaier te werken zonder veiligheidsbril) is een tijdelijke en zelfs permanente blindheid mogelijk
Behandeling
Nadat sap op de huid of ogen is terechtgekomen is goed spoelen belangrijk. Nadien de besmette huid een week beschermen tegen zonlicht. Zonder zonlicht zal het sap zijn werking niet kunnen uitoefenen. Beschermen kan door lange mouwen of pijpen te dragen. Aanvullend kan een zonnemelk factor 30 worden aangebracht.
Preventie
Gebruik veiligheidskledij inclusief bril en handschoenen bij het gebruik van de bosmaaier. Vermijd aanraking met deze soorten. Het verwijderen van de planten is niet eenvoudig, herhaaldelijk maaien put de planten wel uit. Maar iedere keer als ze zaad zetten komen er weer duizenden zaden op de bodem terecht die 7 tot 15 jaar kiemkrachtig blijven. De planten kunnen wel uitgegraven worden en de wortels versnipperd.
De fototoxische furocoumarinen die in de schors, blad, wortels, bloemen… voorkomen beschadigen het DNA van de cel waarna die afsterft. In Duitsland worden er elk jaar 16.000 gevallen gemeld van huidletsels na aanraking met berenklauwen. Soms proberen kinderen fluitjes te maken van de stengels van deze planten, wat tot mondletsels leidt. Bovendien is het sap ook giftig bij inname.
Een nuttige folder van het Vlaams Agentschap voor Zorg en Gezondheid
http://www.zorg-en-gezondheid.be/berenklauw.aspx
Informatie op de gezondheidswijzer van Nederland
http://www.mediwijzer.nl/fytofotodermatitis.htm